SGK Ürostomi Torbası Desteği 2026: Güncel SUT Şartları, Rapor, Reçete ve Başvuru Rehberi
Ürostomi, idrarın doğal yollarla mesaneden dışarı atılamadığı durumlarda, idrar yollarının cerrahi olarak karın ön duvarına ağızlaştırılması işlemidir. En sık mesane kanseri nedeniyle radikal sistektomi yapılan hastalarda uygulanmakla birlikte; doğumsal üriner sistem anomalileri, nörojen mesane, ağır travmalar ve bazı ileri ürolojik hastalıklarda da kalıcı veya geçici ürostomi gerekebilir.
Ürostomi açılan hastalarda idrar gün boyunca sürekli olarak stoma aracılığıyla dışarı aktığından, idrarın güvenli şekilde toplanabilmesi için özel tasarlanmış ürostomi torbaları kullanılır. Bu torbalar yalnızca günlük yaşamı kolaylaştıran ürünler değildir. Aynı zamanda cilt bütünlüğünün korunması, idrar sızıntısının önlenmesi ve enfeksiyon riskinin azaltılması açısından tedavinin önemli bir parçasıdır.
Belirli tıbbi koşulların sağlanması halinde ürostomi torbaları ve bazı yardımcı stoma bakım ürünleri Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) kapsamında geri ödeme kapsamına alınmaktadır. Ancak bunun için yürürlükteki SUT hükümlerine uygun sağlık raporu, reçete ve geri ödeme kapsamındaki ürünlerin kullanılması gerekir.
Bu yazıda, 2026 yılı itibarıyla yürürlükte bulunan SUT hükümleri doğrultusunda SGK ürostomi torbası desteği ayrıntılı olarak açıklanmaktadır.
Ürostomi Torbası Nedir?
Ürostomi torbası, stoma yoluyla sürekli olarak gelen idrarın güvenli biçimde toplanmasını sağlayan tıbbi sarf malzemesidir.
Kolostomi ve ileostomi torbalarından farklı olarak ürostomi torbalarında;
- idrarın geri kaçmasını önleyen antireflü valf,
- kolay boşaltma musluğu,
- gece drenaj torbasına bağlanabilen çıkış sistemi
gibi özellikler bulunabilir.
Bu özellikler hem enfeksiyon riskinin azaltılmasına hem de hastanın yaşam kalitesinin artırılmasına katkı sağlar.
Ürostomi Hangi Hastalarda Açılır?
Ürostomi en sık aşağıdaki durumlarda uygulanmaktadır:
- Mesane kanseri nedeniyle mesanenin cerrahi olarak çıkarılması (radikal sistektomi)
- İleri mesane fonksiyon bozuklukları
- Bazı doğumsal üriner sistem anomalileri
- Pelvik travmalar
- İleri nörojen mesane olguları
- Radyoterapiye bağlı ciddi mesane hasarı
Hangi cerrahi yöntemin uygulanacağı hastanın hastalığına ve üroloji uzmanının değerlendirmesine göre belirlenir.
SGK Ürostomi Torbasını Karşılıyor mu?
Evet.
Güncel Sağlık Uygulama Tebliği (SUT) hükümlerine göre gerekli tıbbi şartların sağlanması halinde SGK, ürostomi torbalarını geri ödeme kapsamına almaktadır.
Geri ödeme yalnızca SUT kapsamında yer alan ürünler için ve usulüne uygun düzenlenmiş sağlık raporu ile reçete bulunması halinde yapılmaktadır.
Güncel SUT’a Göre Geri Ödeme Kapsamındaki Ürostomi Ürünleri
Ürostomi hastalarında en sık kullanılan geri ödeme kapsamındaki ürünler şunlardır:
| SUT Kodu | Ürün |
| A10140 | Ürostomi Torbası (Tek Parça) |
| A10141 | Ürostomi Torbası (Adaptör İçin) |
| A10139 | Ostomi Adaptörü |
| A10136 | Ostomi Pastası |
Bu ürünler EK-3/C-4 Tıbbi Sarf Malzemeleri Listesi içerisinde tanımlanmıştır.
Sağlık Raporunda Hangi Bilgiler Bulunmalıdır?
SUT’a göre ostomi malzemelerinin temininde uzman hekim tarafından düzenlenmiş sağlık raporu zorunludur.
Raporda aşağıdaki bilgilerin yer alması gerekir:
- Hastanın tanısı,
- Yapılan ameliyatın adı,
- Kullanılacak malzemenin adı,
- Kullanım süresi,
- Günlük kullanım miktarı,
- Hastada ikinci bir stoma varsa bunun açıkça belirtilmesi.
Eksik düzenlenen raporlar MEDULA provizyon sürecinde sorun oluşturabilir.
Reçete Nasıl Düzenlenir?
Reçete, sağlık raporuna dayanılarak hekim tarafından düzenlenir.
SUT hükümlerine göre reçetede belirtilen ürün miktarı, sağlık raporunda belirtilen günlük kullanım miktarını aşamaz.
Ayrıca ostomi malzemeleri en fazla iki aylık kullanım miktarı kadar reçete edilebilir ve SGK tarafından bu sınırlar içinde geri ödeme yapılır.
SGK Ürostomi Torbasını Kaç Aylık Karşılıyor?
Yürürlükteki SUT hükümlerine göre ürostomi torbaları en fazla iki aylık kullanım miktarı esas alınarak reçete edilebilir.
Hastaya verilecek torba sayısı sabit değildir. Sağlık raporunda belirtilen günlük kullanım miktarına göre hesaplanır. Bu nedenle her hastanın temin edeceği ürün miktarı farklı olabilir.
SGK Ürostomi Torbası Desteğine Nasıl Başvurulur?
Başvuru süreci genel olarak şu adımlardan oluşur:
- Üroloji uzmanı veya hastayı takip eden ilgili uzman hekim tarafından değerlendirme yapılır.
- SUT’a uygun sağlık raporu düzenlenir.
- Rapora uygun reçete hazırlanır.
- Hasta veya yakını, rapor ve reçete ile SGK ile sözleşmeli medikal firmaya başvurur.
- MEDULA provizyon işlemleri tamamlandıktan sonra ürün teslim edilir.
Başvuru sırasında rapor ve reçetenin geçerlilik süresinin dolmamış olması önemlidir.
Ürostomi Bakımında Nelere Dikkat Edilmelidir?
İdrarın sürekli olarak ciltle temas etmesi, peristomal ciltte tahriş ve enfeksiyon riskini artırabilir.
Bu nedenle;
- torba uygun aralıklarla boşaltılmalı,
- cilt bariyeri doğru ölçüde kesilmeli,
- sızıntı oluşmasına izin verilmemeli,
- torba tamamen dolmadan boşaltılmalı,
- gece drenaj sistemi kullanılacaksa bağlantılar düzenli kontrol edilmelidir.
Stoma çevresinde kızarıklık, yara, kötü koku veya sürekli sızıntı gelişmesi halinde sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Geri Ödeme Sürecinde En Sık Yapılan Hatalar
Ürostomi torbası geri ödeme başvurularında en sık karşılaşılan sorunlar şunlardır:
- Raporda ameliyat adının belirtilmemesi,
- Günlük kullanım miktarının yazılmaması,
- Ürün adının açık olarak belirtilmemesi,
- İkinci stomanın raporda yer almaması,
- İki aylık temin sınırının aşılması.
Bu eksiklikler MEDULA üzerinden provizyon alınmasını geciktirebilir veya geri ödeme talebinin reddedilmesine neden olabilir.
Sık Sorulan Sorular
SGK gece drenaj torbasını da karşılıyor mu?
Geri ödeme kapsamı talep edilen ürünün SUT’ta yer almasına bağlıdır. Gece drenaj sistemleri için güncel SUT hükümleri ve geri ödeme listesi kontrol edilmelidir.
Ürostomi torbası ne sıklıkla değiştirilmelidir?
Değişim sıklığı kullanılan ürünün tipi, cilt yapısı ve üretici önerilerine göre değişebilir. Hastanın stoma bakım hemşiresi veya hekimi tarafından verilen önerilere uyulmalıdır.
Her ürostomi hastası aynı torbayı kullanabilir mi?
Hayır. Torba seçimi stomanın yapısı, idrar miktarı, cilt özellikleri ve hastanın yaşam tarzına göre bireysel olarak planlanmalıdır.
Ürostomi torbaları, idrar diversiyonu uygulanan hastalarda yaşam kalitesini koruyan temel tıbbi sarf malzemelerinden biridir. Doğru ürün seçimi ve düzenli stoma bakımı sayesinde cilt komplikasyonları azaltılabilir, enfeksiyon riski düşürülebilir ve günlük yaşam daha konforlu hale getirilebilir.
2026 yılı itibarıyla yürürlükteki SUT hükümlerine göre, gerekli tıbbi şartların sağlanması halinde ürostomi torbaları SGK tarafından geri ödeme kapsamına alınmaktadır. Sağlık raporunun eksiksiz hazırlanması, reçetenin SUT hükümlerine uygun düzenlenmesi ve geri ödeme kapsamındaki ürünlerin tercih edilmesi başvuru sürecinin sorunsuz ilerlemesi açısından önem taşımaktadır.