Sağlığınız için sorumlu ve duyarlı bilgi kaynağınız
Sağlığınız için sorumlu ve duyarlı bilgi kaynağınız
Tam kan sayımındaki eritrosit adı verilen kırmızı kan hücrelerinin sayısı önemli testlerden biridir. Tam kan testinde genellikle RBC olarak kısaltılırlar. Eritrositler kanda vücudun ihtiyacı olan oksijeni organ ve dokulara taşıyan hemoglobin adı verilen bir madde içerir.
LDH, özellikle kalp kası, eritrositler, böbrek, iskelet kası, karaciğer ve akciğerde yaygın olarak bulunmaktadır. Buralarda farklı yapılarda bulunur. Bu farklı yapılara onun izoenzimleri denir.
AST karaciğer hücrelerinde salgılanan enzimlerden bir tanesidir. Aminotransferazlar grubunun üyesidir. Diğer üyesi ise alanin aminotransferaz (ALT) enzimidir. AST’nin normal değeri 0-50 U/L’dir. Aspartat aminotransferaz (AST) karaciğer hastalıklarında izlenen testlerden birisidir.
ALT karaciğerde üretilen ve aminotransferaz grubu enzimlerden birisidir. Sadece hücre içi bir enzimdir. Karaciğerde hepatosellüler nekrozu gösteren testlerdendir. Çoğunlukla karaciğerde, az bir kısmı da kalp kası ve iskelet kaslarında bulunur.
GGT karaciğer hücrelerinde üretilen ve vücutta en çok böbreklerde bulunan bir enzimdir. Karaciğer ve böbrekler dışında pankreas, bağırsak, dalak, kalp, beyin ve seminal veziküller gibi diğer dokularda hücre zarlarında bulunmaktadır. Hücrelerdeki aminoasitlerin ve diğer birçok protein artıklarının taşınmasını aktive eder. GGT karaciğer tarafından temizlenerek atılırken az bir kısmı da böbreklerle atılır.
Karaciğerde üretilen üre suda çözünebildiği için idrarla atılabilmektedir. Üre az miktarda da ter, süt ve gözyaşında da bulunduğu tespit edilmiştir. İdrarla atılamayan ürenin kandaki seviyesinde artış görülür.
Kreatinin değeri daha çok böbrek rahatsızlıklarının ve böbrek fonksiyonlarının izlenmesinde kullanılmaktadır. Ancak kronik böbrek yetmezliği ve böbrek fonksiyon kaybı gibi rahatsızlıklarda serum kreatinin ölçümü yeterince hassas bilgi sunmayabilir. Bu gibi durumlarda idrarda kreatinin klirensi değrelendirilmesi gerekebilir.
Kanda kreatin kinazın/kreatin fosfokinazın yüksek seviyelerde bulunması dokuda hasar olduğunu gösterir. Ancak hangi dokuda hasar olduğunu tespit edebilmek için kreatin kinazın izoenzimlerinden faydalanılır.
Total kolesterol testi kandaki kolesterol seviyesini değerlendirmek için kullanılır. Özellikle koroner kalp hastalığı ile ilişkili risk değerlendirilmesi ve riski yüksek hastaların takibi sırasında kullanılır.
LDL kanda düşük dansiteli kolesterolü tüm vücut hücrelerine taşıyan bir lipoproteindir. Kanda bu lipoproteinin artması düşük dansiteli kolesterolün hücrelere taşınması sürecinin yoğunluğunu gösterir.
HDL kolesterol damarlardaki kolesterolün karaciğere taşınması halidir. HDL değerinin yüksek olması bu taşınma işleminin hızlandığını göstermektedir.
Ağız kokusunun en sık rastlanılan nedeni diş ve dişeti hastalıklarıdır. Dişler üzerinde veya arasında kalan gıda parçaları bakteri oluşumuna, diş plaklarına, diş taşlarına ve diş eti enfeksiyonlarına neden olur. Gerek diş eti hastalıkları, gerekse diş plakları ve çürükleri ağız kokusu nedeni olabilir.
Dişler arası boşluklar yemek artıkları toplar. Bu artıklar diş fırçaları ile temizlense de kalan parçalar zamanla diş taşlarına sebep olur. Diş fırçaları diş taşlarının giderilmesinde yeterli olmayabilir. Dişler arasındaki boşlukları temizlemek amacıyla diş ipi kullanılır.
Mide ülseri midenin herhangi bir bölümünde farklı büyüklük ve derinliklerde gelişebilir. Ülser duodenumda (midenin ince bağırsağa bağlandığı ince barsak bölümü, on iki parmak bağırsağı) gelişirse duodenal ülser adını alır. Genellikle belirtiler mide ülseri ile aynıdır. Tedavileri de benzerdir.
Panik bozukluk hastaları çoğunlukla şikayetleri nedeniyle birçok klinikte muayene olmuş, tetkikler yaptırmış hatta tedavi başlanmıştır. Hasta birçok kez kalp krizi geçirmek, felç olmak vs şikayetlerle acil servislerde takip edilmiş olabilir. Hastanın anamnez ve muayene bulguları ile hastalık tanısı konulabilir.
Panik bozukluk, aniden ortaya çıkan, insanı korku ve yoğun sıkıntı içinde bırakan, krizler halinde gelen nöbetlerdir. Bir anksiyete bozukluğudur. Normal yaşantımızda herkes bazı dönemlerde aşırı kaygı ve panik hissini yaşar. Bu his yaşanan bir olaya, olası bir aktiviteye bağlı olarak gelişir.
RDW-CV en büyük eritrosit hacmi ile en küçük eritrosit hacmi arasındaki farkı raporlar. RDW-CV, bir standart sapmadaki eritrositlerin histogramdaki genişliğinin MCV‘ye (ortalama eritrosit hacmine) bölünmesi ile yüzdelik değer üzerinde oran şeklinde bulunur.
Takıntılar her zaman için obsesif kompulsif bozukluk olarak değerlendirilmez. Bir babanın çocuklarının ve ailesinin güvenliğini sağlamak üzere sık sık doğalgazı kontrol etmesi, kapı ve pencereleri her gece yatmadan önce belli saatte kilitlemesi, ya da kişinin inancı gereği yataktan her sabah sağ tarafından kalması, tuvalete sürekli sol ayağı ile girmesi obsesif kompulsif bozukluk değildir.
Obsesif Kompulsif Bozukluk (OKB) obsesyonlar ve tekrarlayan kompulsiyonlar ile karakterize, sık görülen bir psikiyatrik hastalıktır. Bu zihinsel ve davranışsal bozukluk kişinin hayatında ve çevresinde sıkıntılar yaşamasına neden olur.
Bipolar bozukluk tanısı iyi bir anamnez ile konur. Tanıda aile hikayesi sorgulanır. Bazı hastalarda tiroid testleri gibi ilave hastalıklar için testler yapılabilir.
Bipolar bozukluk manik (taşkınlık), depresyon (çökkünlük) veya hipomanik ataklar halinde seyredebilir. Atakların görülme sıklığı, süresi, şiddeti, şekli kişiden kişiye farklılıklar gösterebilir. Bazı hastalar hiç manik atak tarif etmezken bazıları manik atakları daha sık geçirebilir. Bazı hastalarda manik ve depresyon atakları çok sık görülürken bazıları yaşamları boyunca birkaç kez atak tarif edebilir.
Bipolar bozukluk, depresif (çökkünlük), manik (taşkınlık) ve hipomanik ataklarla seyreden, dönemler arasından belirti vermeyen, ciddi işlev kaybına neden olan, bazen hayati tehlike oluşturabilen bir psikiyatrik hastalıktır.
Ansiyete bozukluğundan şüphe edilen hastalarda varsa fiziksel bulgular için diğer hastalıkların ekarte edilmesi gerekir. Hem ansiyete bozukluğu, hem kalp hastalığı veya tiroid hastalığı olan kişilerde fiziksel hastalıkların atlanmaması gerekir. Bu nedenle iyi bir anamnez ve fizik muayene yapılmalıdır.
Anksiyete bozukluğu hemen her yaşta ve cinsiyette görülebilir. Ancak ergenler ile 35-59 yaş aralığında ve kadınlarda, düşük gelirli gruplarda biraz daha sık görülür. Anksiyete bozukluğunun belirtileri özellikle yalnız kalınan, daha çok düşünme ortamının olduğu gece saatlerinde daha yaygın görülebilir. Uygun tedavi ile kontrol altına alınabilir.