Aniseikonia (Aniseykoni) Nedir?

Aniseikonia (Aniseykoni) Nedir?

Aniseikonia, iki gözün aynı nesneye baktığında beyne gönderdiği görüntülerin boyut olarak farklı olması durumudur. Yani bir göz nesneyi normal boyutta görürken, diğer göz aynı nesneyi daha büyük veya daha küçük görür. Bu durum, beyinin iki farklı görüntüyü birleştirmesini zorlaştırır ve çeşitli şikayetlere yol açar.
Kelime olarak Yunanca “an-” (eşit olmayan) ve “eikon” (görüntü) kelimelerinden gelir. Türkçe’de “görüntü eşitsizliği” veya “görüntü boyutu farkı” olarak çevrilebilir.

Nedenleri

Aniseikonia’nın en sık görülen nedeni gözler arasındaki kırma gücü farkıdır (anizometropi). Özellikle yüksek miyop, hipermetrop veya astigmatizma durumunda bir gözle diğer göz arasında belirgin bir numara farkı varsa, beyne ulaşan görüntülerin büyüklüğü de farklı olur.

Diğer önemli nedenler şunlardır:

  • Retinal cerrahi sonrası (özellikle retinal dekolman ameliyatları)
  • Katarakt ameliyatında farklı güçte mercek takılması
  • Makula bölgesi hastalıkları (makula ödemi, epiretinal membran vb.)
  • Göz travmaları veya doğuştan gelen retina sorunları

Bazı kişilerde ise gözlük veya kontakt lens kullanımı başladıktan sonra aniseikonia belirtileri ortaya çıkabilir.

Belirtileri

Hafif derecelerde genellikle belirti vermez. Ancak fark %3-5’in üzerine çıktığında şu şikayetler sık görülür:

  • Nesnelerin yamuk, eğik veya farklı boyutlarda görünmesi
  • Derinlik algısında bozulma (merdiven inip çıkarken, araba kullanırken zorluk)
  • Kronik göz yorgunluğu ve baş ağrısı
  • Okurken veya yakından çalışırken hızlı yorulma
  • Uzaktaki nesnelerin “bükülmüş” veya “eğri” görünmesi
  • Bazen çift görme hissi veya görüntülerin tam olarak birleşememesi

Teşhis ve Tedavi

Teşhis için özel testler kullanılır. En bilinenleri Awaya testi ve New Aniseikonia Testi’dir. Göz doktoru, hastanın şikayetlerini dinledikten sonra bu testlerle görüntü boyut farkını ölçer.

Tedavide amaç, iki gözün beyne gönderdiği görüntülerin boyutunu mümkün olduğunca eşitlemektir. Bunun için:

  • İseikonic gözlük camları özel olarak tasarlanır. Camların kalınlığı ve eğriliği ayarlanarak görüntü boyutu dengelenir.
  • Bazı durumlarda özel kontakt lensler daha iyi sonuç verebilir.
  • Nadiren prizmatik düzeltmeler de eklenir.

Eğer aniseikonia retinal bir sorundan kaynaklanıyorsa, öncelikle o altta yatan sorun tedavi edilmeye çalışılır.
Aniseikonia, gözlerin aynı nesneyi farklı büyüklükte görmesine bağlı bir görme bozukluğudur. Özellikle yüksek göz numarası farkı olanlarda ve retinal cerrahi geçirenlerde daha sık görülür. Erken fark edildiğinde özel tasarlanmış gözlüklerle oldukça başarılı şekilde yönetilebilir.