1. Kontrastsız MRA (Non-CE MRA)
   • TOF (Time-of-Flight): Hızlı akan kan parlak sinyal üretirken durağan dokular baskılanır. Özellikle intrakraniyal arterlerin (örneğin Willis poligonu) değerlendirilmesinde idealdir. Anevrizma, stenoz ve arteriovenöz malformasyon (AVM) gibi patolojilerde sık tercih edilir.
   • Phase-Contrast (PC): Kan akışının hızını ve yönünü ölçer. Venöz sistem veya akış dinamiklerinin önemli olduğu durumlarda kullanılır ve hemodinamik değerlendirme sağlar.
2. Kontrastlı MRA (CE-MRA)
   Gadolinyum bazlı kontrast madde enjekte edilerek damarlar T1 ağırlıklı görüntülerde parlaklaştırılır. Yüksek çözünürlük sağlar; özellikle boyun, abdominal ve periferik damarların incelenmesinde tercih edilir. 3D rekonstrüksiyon ile damar ağacı detaylı biçimde gösterilir ve kateter anjiyografiye yakın doğrulukta anatomik bilgi verir.

• İntrakraniyal anevrizma: Willis poligonundaki küçük anevrizmalar TOF MRA ile saptanabilir.
• Arteriovenöz malformasyon (AVM): Damar yumağı ve drenaj venleri detaylı olarak görüntülenir.
• Arter diseksiyonu: Karotis veya vertebral arterlerde duvar yırtılması ve yalancı lümen izlenebilir.
• Vazospazm: Subaraknoid kanama sonrası damar daralmalarının takibinde kullanılır.
• İnme: Akut iskemide büyük damar oklüzyonları (örneğin MCA oklüzyonu) değerlendirilir.

Boyun ve Büyük Damar Hastalıkları

• Karotis arter stenozu: Özellikle inmeye yol açma riski yüksek olan %70 ve üzeri daralmalar.
• Vertebral arter stenozu: Posterior dolaşım yetmezliğinde rol oynar.
• Fibromüsküler displazi: Genç kadınlarda renal ve karotis arterlerde “boncuk dizisi” görünümü tipiktir.

Abdominal ve Sistemik Hastalıklar

• Renal arter stenozu: Sekonder hipertansiyonun önemli nedenlerinden biridir.
• Aort anevrizması: Özellikle infrarenal abdominal aortada genişleme.
• Aort disseksiyonu: Gerçek ve yalancı lümen ayrımı net şekilde gösterilir.
• Portal ven trombozu: Karaciğer hastalıklarında portal hipertansiyon nedeni olabilir.

Periferik Damar Hastalıkları

• Periferik arter hastalığı (PAD): Bacak damarlarında tıkanıklık ve daralma.
• Kritik iskemi: Özellikle diyabetik hastalarda distal damarların değerlendirilmesi.

Venöz Hastalıklar

• Dural sinüs trombozu: Baş ağrısı ve nörolojik semptomlarla başvuran hastalarda venöz akım kaybı izlenir.
• Derin ven trombozu (DVT): Alt ekstremite venleri kontrastlı MRA ile gösterilebilir.

Raporlarda Sık Kullanılan İfadeler

• “TOF MRA’da sağ MCA proksimal segmentte %70-80 stenoz izlendi.”
• “CE-MRA’da abdominal aort infrarenal segmentte 5,2 cm çapında anevrizma saptandı.”
• “Bilateral renal arterlerde fibromüsküler displazi ile uyumlu boncuk dizisi görünümü mevcut.”
• “Dural sinüslerde akım kaybı tromboz ile uyumlu.”

Avantajlar ve DezavantajlarAvantajlar:

• Radyasyon içermez.
• 3D detaylı damar görüntülemesi sağlar.
• Kontrastsız seçenekleri sayesinde böbrek yetmezliği olan hastalarda daha güvenlidir.
• Kateter anjiyografiye göre çok daha az invazivdir.
• Tek seansta birden fazla damar bölgesini değerlendirebilir.

Dezavantajlar:

• Hareket artefaktına oldukça hassastır.
• Kontrastlı MRA’da ağır böbrek yetmezliği olan hastalarda (eGFR <30 mL/dk) gadolinyum kullanımı dikkat gerektirir; ancak günümüzde kullanılan Group II ajanlarla nefrojenik sistemik fibrozis riski çok düşüktür.
• Çok ince damar dallarında çözünürlük CTA’ya göre sınırlı kalabilir.
• Kateter anjiyografideki gibi gerçek zamanlı dinamik akış değerlendirmesi yapamaz.
• Metal implantlar, pacemaker gibi cihazlar MR uyumluluğu açısından sınırlayıcı olabilir.

MR Anjiyografi (MRA), damar sisteminin non-invaziv, radyasyonsuz ve yüksek çözünürlüklü görüntülenmesini sağlayan modern bir yöntemdir. Kontrastsız teknikler özellikle beyin damarlarında, kontrastlı teknikler ise boyun, abdominal ve periferik damar incelemelerinde öncelikli tercih edilir. Anevrizma, stenoz, disseksiyon, tromboz ve vasküler malformasyonların tanısında kritik rol oynar. Kateter anjiyografiye göre daha güvenli ve hasta dostudur; ancak girişimsel tedavi imkânı sağlamaz.