Allojenik Keratoplasti (Allogeneic Keratoplasty) Nedir?
Allojenik keratoplasti, korneanın başka bir insandan (genetik olarak farklı donör/kadavra) alınan sağlıklı kornea dokusuyla değiştirilmesi ameliyatının genel adıdır.
Türkçe tıpta “allokeratoplasti” veya “homolog keratoplasti” olarak da geçer.
Türkçe tıpta “allokeratoplasti” veya “homolog keratoplasti” olarak da geçer.
Donör kornea ile yapılan kornea nakli demektir.Bu, en sık yapılan kornea nakli türüdür (%99’dan fazlası allojeniktir). Otokeratoplasti (kendi korneanızı başka yere kaydırma) çok nadir kullanılır.Allojenik Keratoplasti = Genel Kategori
İçinde birçok alt tür vardır:
|
Türü
|
Amaç
|
Ne Zaman Yapılır?
|
Teknik Adı
|
|---|---|---|---|
|
Optik
|
Görmeyi düzeltmek
|
Keratokonus, distrofi, travma sonrası bulanıklık
|
Penetran / Lameller
|
|
Tedavi Amaçlı (TPK)
|
Enfeksiyonu bitirmek + gözü kurtarmak
|
Dirençli mantar, bakteriyel, Pythium, Acanthamoeba keratiti
|
Terapötik Penetran Keratoplasti
|
|
Tektonik
|
Yapısal bütünlüğü onarmak
|
Perforasyon, descemetocele, erime
|
Tektonik Keratoplasti
|
|
Lameller
|
Sadece belirli katmanları değiştirmek
|
DMEK, DALK, DSAEK
|
Derin Ön / Endotelyal
|
|
Yama Grefti (Patch Graft)
|
Küçük defekti kapatmak
|
Küçük perforasyonlar
|
Yama grefti
|
Allojenik Keratoplasti ile Tedavi Amaçlı Keratoplasti Farkı
- Allojenik keratoplasti = Şemsiye terim (genel isim).
- Tedavi Amaçlı Keratoplasti (TPK) = Bu şemsiyenin altında enfeksiyon için yapılan özel bir alt türdür.
Yani TPK, allojenik keratoplastinin “tedavi edici” versiyonudur. Optik keratoplasti ise “görme düzeltici” versiyonudur.Donör Doku (Allogreft) Nasıl Hazırlanır?
- Göz bankasından alınır
- Kriyopreservasyon, gliserin koruma veya özel sıvılarda saklanır
- Sterilizasyon yapılır (hastalık bulaş riski neredeyse sıfırdır)
- Optik keratoplastide daha kaliteli doku tercih edilir; TPK’de kalite biraz daha esnektir.
Genel Avantajlar
- Görme kaybını geri döndürebilir (başarı %85-95)
- Kornea “bağışıklık ayrıcalıklı” doku olduğu için reddi diğer organ nakillerine göre çok daha azdır
- Modern lameller tekniklerde (DMEK, DALK) dikiş çok az veya hiç olmaz, iyileşme hızlıdır
Riskler
- Greft reddi (%10-20, erken yakalanırsa tedavi edilebilir)
- Enfeksiyon, astigmatizma, yüksek göz içi basıncı
- Özellikle TPK’de komplikasyon riski daha yüksektir (enfeksiyonlu gözde ameliyat yapıldığı için)
Allojenik keratoplasti = Donör kornea ile yapılan her türlü kornea naklinin genel adıdır.
Tedavi Amaçlı Keratoplasti (TPK) ise bunun enfeksiyonu bitirmek için yapılan acil versiyonudur.