Basit Parsiyel Epilepside Malulen Emeklilik: SGK Başvuruları Hangi Kriterlere Göre Değerlendirir?
Basit parsiyel epilepsi, beynin belirli bir bölgesinden kaynaklanan ve nöbet sırasında bilincin korunduğu epilepsi türlerinden biridir. Ancak basit parsiyel epilepsi tanısı konulmuş olması veya antiepileptik ilaç kullanılması tek başına malullük aylığı bağlanacağı anlamına gelmez.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 25. maddesi uyarınca malullük değerlendirmesi, sigortalının çalışma gücü kaybının yürürlükte bulunan mevzuatta belirlenen ölçütleri karşılayıp karşılamadığı esas alınarak yapılır. Basit parsiyel epilepsiye ilişkin değerlendirme ölçütleri ise Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Nörolojik Hastalıklar bölümünde düzenlenmiştir.
Yönetmelik, yalnızca epilepsi tanısını esas almamaktadır. Değerlendirme yapılabilmesi için en az 3 aylık etkin antiepileptik tedaviye rağmen nöbetlerin devam etmesi, hastanın nöroloji kliniğinde yatırılarak nöbet takibinin yapılması, tipik nöbetlerin ayrıntılı şekilde tanımlanması ve bu durumun sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi gerekmektedir.
SGK Basit Parsiyel Epilepsiyi Nasıl Değerlendiriyor?
EK-1 Nörolojik Hastalıklar bölümünde basit parsiyel epilepsi için ağır, orta ve hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin ayrı değerlendirme kriterleri düzenlenmiştir.
Üç değerlendirme düzeyinde de ortak olarak aranan şartlar şunlardır:
- En az 3 aylık etkin antiepileptik tedavi uygulanmış olması,
- Tedaviye rağmen nöbetlerin devam etmesi,
- Hastanın nöroloji kliniğinde yatırılarak nöbet takibinin yapılması,
- Tipik nöbetlerin ayrıntılı şekilde tanımlanması,
- Bu durumun sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi.
Bu ortak şartlar sağlandıktan sonra çalışma gücü kaybının düzeyi, yönetmelikte belirtilen aylık nöbet sayısına göre belirlenmektedir.
Ağır Düzey Çalışma Gücü Kaybına İlişkin Değerlendirme
Yönetmeliğe göre aşağıdaki durum ağır düzey çalışma gücü kaybı kapsamında değerlendirilmektedir:
- En az 3 aylık etkin antiepileptik tedavi altında iken ayda 8 veya daha fazla nöbet geçirilmesi,
- Hastanın nöroloji kliniğinde yatırılarak nöbet takibinin yapılması,
- Tipik nöbetlerin ayrıntılı şekilde tarif edilmesi,
- Bu durumun sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi.
Bu bent neyi ifade ediyor?
Yönetmelik yalnızca nöbet sayısını esas almamaktadır. Nöbetlerin etkin tedaviye rağmen devam etmesi ve bunların nöroloji kliniğinde objektif olarak izlenerek sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi birlikte aranmaktadır.
Orta Düzey Çalışma Gücü Kaybına İlişkin Değerlendirme
Yönetmeliğe göre aşağıdaki durum orta düzey çalışma gücü kaybı kapsamında değerlendirilmektedir:
- En az 3 aylık etkin antiepileptik tedavi altında iken ayda 4-7 nöbet geçirilmesi,
- Hastanın nöroloji kliniğinde yatırılarak nöbet takibinin yapılması,
- Tipik nöbetlerin ayrıntılı şekilde tarif edilmesi,
- Bu durumun sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi.
Bu bent neyi ifade ediyor?
Orta düzey değerlendirmede de yalnızca nöbet sıklığı yeterli değildir. Yönetmelikte belirtilen tüm objektif değerlendirme şartlarının birlikte sağlanması gerekir.
Hafif Düzey Çalışma Gücü Kaybına İlişkin Değerlendirme
Yönetmeliğe göre aşağıdaki durum hafif düzey çalışma gücü kaybı kapsamında değerlendirilmektedir:
- En az 3 aylık etkin antiepileptik tedavi altında iken ayda 3 nöbet geçirilmesi,
- Hastanın nöroloji kliniğinde yatırılarak nöbet takibinin yapılması,
- Tipik nöbetlerin ayrıntılı şekilde tarif edilmesi,
- Bu durumun sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi.
Bu bent neyi ifade ediyor?
Hafif düzey çalışma gücü kaybında da yönetmelik aynı objektif değerlendirme esaslarını benimsemektedir. Çalışma gücü kaybı düzeyi, tedaviye rağmen devam eden aylık nöbet sayısına göre belirlenmektedir.
Basit Parsiyel Epilepsi Tanısı Tek Başına Malulen Emeklilik Sağlar mı?
Hayır.Basit parsiyel epilepsi tanısı konulmuş olması veya antiepileptik ilaç kullanılması tek başına malulen emeklilik için yeterli değildir.
Yönetmelik; etkin tedaviye rağmen nöbetlerin devam etmesini, hastanın nöroloji kliniğinde yatırılarak takip edilmesini, tipik nöbetlerin ayrıntılı şekilde tanımlanmasını ve bu durumun sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesini zorunlu tutmaktadır. Çalışma gücü kaybının düzeyi ise yönetmelikte belirtilen aylık nöbet sıklığına göre belirlenmektedir.
Basit parsiyel epilepside malullük değerlendirmesi yalnızca hastalık tanısına göre yapılmaz. SGK değerlendirmesinde etkin antiepileptik tedaviye rağmen nöbetlerin devam edip etmediği, aylık nöbet sıklığı ve nöbetlerin nöroloji kliniğinde objektif olarak değerlendirilerek sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi birlikte dikkate alınmaktadır.
Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Nörolojik Hastalıklar bölümünde basit parsiyel epilepsi için ağır, orta ve hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin kriterler açık şekilde düzenlenmiştir. Nihai değerlendirme ise sağlık kurulu raporunda yer alan objektif tıbbi bulgular ile yürürlükteki mevzuat hükümleri esas alınarak yapılır.
Önemli Mevzuat Uyarısı
Bu yazı, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Nörolojik Hastalıklar bölümünde yer alan hükümler esas alınarak hazırlanmıştır. Yazıda yer verilen açıklamalar, ilgili mevzuatta düzenlenen değerlendirme ölçütlerinin daha anlaşılır şekilde açıklanması amacıyla hazırlanmıştır.
Malullük değerlendirme kriterleri, sağlık kurulu uygulamaları ve ilgili mevzuat zaman içerisinde değiştirilebilir. Bu nedenle malulen emeklilik başvurusu yapmadan önce yürürlükte bulunan güncel mevzuatın incelenmesi, gerektiğinde SGK’dan veya konusunda uzman hukukçu ile sosyal güvenlik uzmanlarından görüş alınması önemlidir.
Her malulen emeklilik başvurusu, kişinin sağlık kurulu raporunda yer alan objektif tıbbi bulgular, çalışma gücü kaybı ve 5510 sayılı Kanun’da öngörülen diğer yasal şartlar birlikte değerlendirilerek sonuçlandırılır. Bu nedenle aynı tanıya sahip kişiler için klinik bulguların ve sağlık kurulu değerlendirmesinin farklı olması nedeniyle farklı sonuçlar ortaya çıkabilir.