Konstriktif Perikarditte Malulen Emeklilik: SGK Başvuruları Hangi Kriterlere Göre Değerlendirir?
Konstriktif perikardit, kalbi çevreleyen perikard zarının kalınlaşması, sertleşmesi ve esnekliğini kaybetmesi sonucu kalbin doluşunu kısıtlayan ciddi bir perikard hastalığıdır. Ancak konstriktif perikardit tanısı konulmuş olması veya perikard cerrahisi geçirilmiş olması tek başına malullük aylığı bağlanacağı anlamına gelmez.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 25. maddesi uyarınca malullük değerlendirmesi, sigortalının çalışma gücü kaybının yürürlükte bulunan mevzuatta belirlenen ölçütleri karşılayıp karşılamadığı esas alınarak yapılır. Konstriktif perikardite ilişkin değerlendirme ölçütleri ise Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Kardiyoloji bölümünde düzenlenmiştir.
Yönetmelik, yalnızca hastalığın tanısını esas almamaktadır. Cerrahi olarak tedavi edilemeyen veya cerrahi tedavi uygulanmasına rağmen hastalığın fonksiyonel etkilerinin devam ettiği durumlar değerlendirmeye alınmaktadır.
SGK Konstriktif Perikarditi Nasıl Değerlendiriyor?
Konstriktif perikardit, EK-1 Kardiyoloji bölümünde diğer birçok kalp hastalığına göre daha sınırlı kriterlerle düzenlenmiştir.
Bu hastalık grubunda yönetmelik yalnızca ağır düzey çalışma gücü kaybına ilişkin değerlendirme ölçütü belirlemiştir. Orta veya hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin ayrı bir kriter yer almamaktadır.
Değerlendirme yapılırken temel olarak şu hususlar dikkate alınmaktadır:
- Hastanın cerrahi olarak tedavi edilebilir olup olmaması,
- Cerrahi uygulanmışsa tedaviye rağmen hastalığın devam edip etmediği,
- Medikal tedaviye rağmen semptomların sürmesi,
- Hastanın NYHA fonksiyonel sınıfı.
Ağır Düzey Çalışma Gücü Kaybına İlişkin Değerlendirme
Yönetmeliğe göre aşağıdaki durum ağır düzey çalışma gücü kaybı kapsamında değerlendirilmektedir:
- İnoperabl olması veya
- opere edilmesine rağmen, ayrıca
- medikal tedaviye rağmen,
- NYHA Evre III-IV konstriktif perikardit tablosunun devam etmesi.
Bu bent neyi ifade ediyor?
Yönetmelik iki farklı hasta grubunu aynı bent içerisinde değerlendirmektedir.
İlk grup, cerrahi tedavinin uygulanmasının mümkün olmadığı (inoperabl) hastalardır.
İkinci grup ise perikard cerrahisi uygulanmasına rağmen, uygun medikal tedaviye karşın hastalığın klinik etkilerinin ve NYHA Evre III-IV düzeyindeki fonksiyonel kısıtlılığın devam ettiği hastalardır.
Dolayısıyla yalnızca konstriktif perikardit tanısı bulunması veya yalnızca ameliyat geçirilmiş olması malullük değerlendirmesi için yeterli değildir. Yönetmelikte belirtilen klinik şartların birlikte gerçekleşmesi gerekmektedir.
Konstriktif Perikardit Ameliyatı Olan Herkes Malulen Emekli Olabilir mi?
Hayır.Perikardiektomi veya başka bir cerrahi girişim uygulanmış olması tek başına malulen emeklilik hakkı sağlamaz.
Yönetmelik, cerrahi tedavi sonrasında da uygun medikal tedaviye rağmen NYHA Evre III-IV düzeyinde fonksiyonel kısıtlılığın devam etmesini esas almaktadır. Aynı şekilde inoperabl hastalarda da yalnızca cerrahi uygulanamıyor olması yeterli değildir; yönetmelikte belirtilen fonksiyonel kriterlerin de karşılanması gerekir.
Bu nedenle aynı tanıya sahip veya aynı ameliyatı geçirmiş iki kişi, klinik durumları farklı olduğu için farklı malullük değerlendirmelerine tabi tutulabilir.
Konstriktif perikarditte malullük değerlendirmesi yalnızca hastalık tanısına veya cerrahi tedavi uygulanmış olmasına göre yapılmaz. SGK değerlendirmesinde hastanın inoperabl olup olmadığı, cerrahi ve medikal tedaviye rağmen hastalığın devam edip etmediği ile NYHA fonksiyonel sınıfı birlikte dikkate alınmaktadır.
Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Kardiyoloji bölümünde konstriktif perikardit için ağır düzey çalışma gücü kaybına ilişkin tek bir değerlendirme ölçütü düzenlenmiştir. Nihai değerlendirme ise sağlık kurulu raporunda yer alan objektif tıbbi bulgular ile yürürlükteki mevzuat hükümleri birlikte esas alınarak yapılır.
Önemli Mevzuat Uyarısı
Bu yazı, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği ile yazının hazırlandığı tarihte yürürlükte bulunan EK-1 Kardiyoloji hükümleri esas alınarak hazırlanmıştır. Yazıda yer verilen değerlendirmeler, ilgili mevzuatta düzenlenen tıbbi ölçütlerin okuyucular tarafından daha kolay anlaşılabilmesi amacıyla açıklanmıştır.
Malullük değerlendirme kriterleri, sağlık kurulu uygulamaları ve ilgili mevzuat zaman içerisinde değiştirilebilir. Bu nedenle malulen emeklilik başvurusu yapmadan önce yürürlükte bulunan güncel mevzuatın incelenmesi, gerektiğinde SGK’dan veya konusunda uzman hukukçu ve sosyal güvenlik uzmanlarından bilgi alınması önemlidir.
Her malulen emeklilik başvurusu, kişinin sağlık kurulu raporunda yer alan objektif tıbbi bulgular, çalışma gücü kaybı ve 5510 sayılı Kanun’da öngörülen diğer yasal şartlar birlikte değerlendirilerek sonuçlandırılır. Bu nedenle aynı hastalığa sahip kişiler için farklı değerlendirme sonuçları ortaya çıkabilir.