Pitozis (Göz Kapağı Düşüklüğü) Nedeniyle Malulen Emeklilik: SGK Başvuruları Hangi Kriterlere Göre Değerlendirir?
Pitozis, üst göz kapağının normalden daha aşağıda bulunması nedeniyle görme alanını kısmen veya tamamen kapatabilen bir göz kapağı hastalığıdır. Ancak pitozis tanısının bulunması tek başına malulen emeklilik hakkı sağlamaz.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 25. maddesi uyarınca malullük değerlendirmesi, sigortalının çalışma gücü kaybının yürürlükte bulunan mevzuatta belirlenen kriterleri karşılayıp karşılamadığı esas alınarak yapılır. Pitozise ilişkin değerlendirme ölçütleri ise Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Göz Hastalıkları bölümünde düzenlenmiştir.
Yönetmelik değerlendirmeyi yalnızca göz kapağı düşüklüğünün bulunmasına göre yapmamaktadır. Esas alınan kriter; göz kapağı düşüklüğünün görmeyi engelleyecek düzeyde olması, her iki gözü etkilemesi, cerrahi tedaviden yarar görülmemesi ve sekel hale gelmiş olmasıdır.
SGK Pitozisi Nasıl Değerlendiriyor?
EK-1 Göz Hastalıkları bölümünde pitozis için yalnızca ağır düzey çalışma gücü kaybı kriteri düzenlenmiştir. Yönetmelikte orta veya hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin ayrı bir değerlendirme bulunmamaktadır.
Değerlendirmede birlikte aranan temel kriterler şunlardır:
- pitozisin iki taraflı (bilateral) olması,
- primer pozisyonda pupilla açıklığını tamamen örtmesi,
- görmeyi engellemesi,
- cerrahi tedaviden yarar görmemesi,
- sekel hale gelmiş olması.
Ağır Düzey Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Durumlar
Yönetmeliğe göre; Primer pozisyonda pupilla açıklığını tam örterek görmeyi engelleyen, cerrahi tedaviden yarar görmeyen sekel halindeki bilateral göz kapağı düşüklüğü bulunan kişiler, ağır düzey çalışma gücü kaybı kapsamında değerlendirilmektedir.
Bu bent neyi ifade ediyor?
Yönetmelik yalnızca göz kapağının düşük olmasını yeterli kabul etmemektedir.
Ağır düzey çalışma gücü kaybı değerlendirmesi yapılabilmesi için;
- göz kapağı düşüklüğünün her iki gözde bulunması,
- primer bakış pozisyonunda pupillayı tamamen kapatarak görmeyi engellemesi,
- cerrahi tedavi uygulanmasına rağmen düzelmemesi,
- kalıcı (sekel) hale gelmiş olması
birlikte aranmaktadır. Bu şartlardan herhangi birinin bulunmaması halinde yönetmelikte ağır düzey kriteri karşılanmış sayılmaz.
Orta veya Hafif Düzey Çalışma Gücü Kaybı Kriteri Var mı?
Hayır.Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nde pitozis için yalnızca ağır düzey çalışma gücü kaybına neden olan durum düzenlenmiştir. Orta veya hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin ayrı bir kriter yer almamaktadır.
Pitozis Tanısı Tek Başına Malulen Emeklilik Sağlar mı?
Hayır.Pitozis tanısının bulunması tek başına malulen emeklilik için yeterli değildir.
Yönetmelikte; göz kapağı düşüklüğünün iki taraflı olması, primer pozisyonda pupillayı tamamen kapatması, görmeyi engellemesi, cerrahi tedaviden yarar görmemesi ve sekel hale gelmiş olması birlikte değerlendirilmektedir. Nihai karar sağlık kurulu raporunda yer alan objektif oftalmolojik bulgular doğrultusunda verilir.
Pitozis nedeniyle yapılan malullük değerlendirmesinde yalnızca hastalık tanısı esas alınmaz. SGK değerlendirmesinde göz kapağı düşüklüğünün görme fonksiyonunu ne ölçüde etkilediği ve yönetmelikte belirtilen objektif kriterlerin birlikte bulunup bulunmadığı dikkate alınmaktadır.
Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Göz Hastalıkları bölümünde pitozis için yalnızca primer pozisyonda pupilla açıklığını tamamen örterek görmeyi engelleyen, cerrahi tedaviden yarar görmeyen sekel halindeki bilateral göz kapağı düşüklüğü ağır düzey çalışma gücü kaybı kapsamında düzenlenmiştir.
Önemli Mevzuat Uyarısı
Bu yazı, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Göz Hastalıkları bölümünde yer alan hükümler esas alınarak hazırlanmıştır. Yazıda yer verilen açıklamalar, ilgili mevzuatta düzenlenen değerlendirme ölçütlerinin daha anlaşılır şekilde açıklanması amacıyla hazırlanmıştır.
Malullük değerlendirme kriterleri, sağlık kurulu uygulamaları ve ilgili mevzuat zaman içerisinde değiştirilebilir. Bu nedenle malulen emeklilik başvurusu yapılmadan önce yürürlükte bulunan güncel mevzuatın incelenmesi ve gerektiğinde SGK’dan veya konusunda uzman hukukçu ile sosyal güvenlik uzmanlarından görüş alınması önemlidir.
Her malulen emeklilik başvurusu, kişinin sağlık kurulu raporunda yer alan objektif tıbbi bulgular, oftalmolojik muayene sonuçları, çalışma gücü kaybı ve 5510 sayılı Kanun’da öngörülen diğer yasal şartlar birlikte değerlendirilerek sonuçlandırılır. Bu nedenle aynı pitozis tanısına sahip kişiler için farklı değerlendirme sonuçları ortaya çıkabilir.