Görme Alanı Patolojilerinde Malulen Emeklilik: SGK Başvuruları Hangi Kriterlere Göre Değerlendirir?
Görme alanı patolojileri, görme alanının belirli bölgelerinde veya tamamında meydana gelen kalıcı kayıpları ifade eder. Bu kayıplar glokom, retina hastalıkları, optik sinir hastalıkları veya nörolojik nedenler gibi farklı hastalıklara bağlı olarak gelişebilir. Ancak görme alanı kaybına neden olan bir hastalığın bulunması tek başına malulen emeklilik hakkı sağlamaz.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 25. maddesi uyarınca malullük değerlendirmesi, sigortalının çalışma gücü kaybının yürürlükte bulunan mevzuatta belirlenen kriterleri karşılayıp karşılamadığı esas alınarak yapılır. Görme alanı patolojilerine ilişkin değerlendirme ölçütleri ise Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Göz Hastalıkları bölümünde düzenlenmiştir.
Yönetmelik değerlendirmeyi yalnızca görme alanı kaybının varlığına göre yapmamaktadır. Esas alınan kriter; her iki gözde periferik görme alanının dört kadranda 10°’ye kadar daralmış olması, absolü görme alanı defektinin sekel hale gelmiş bulunması ve sensitivite değerinin 10 dB’nin altında olmasıdır.
SGK Görme Alanı Patolojilerini Nasıl Değerlendiriyor?
EK-1 Göz Hastalıkları bölümünde görme alanı patolojileri için yalnızca ağır düzey çalışma gücü kaybı kriteri düzenlenmiştir. Yönetmelikte orta veya hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin ayrı bir değerlendirme bulunmamaktadır.
Değerlendirmede birlikte aranan temel kriterler şunlardır:
- her iki gözün etkilenmiş olması,
- periferik görme alanının dört kadranda 10°’ye kadar daralmış olması,
- absolü görme alanı defektinin sekel hale gelmiş bulunması,
- görme alanı incelemesinde sensitivite değerinin 10 dB’nin altında olması.
Ağır Düzey Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Durumlar
Yönetmeliğe göre;
Her iki gözde periferik görme alanı dört kadranda 10°’ye kadar daralarak sekel oluşmuş absolü görme alanı defekti (sensitivite 10 dB altı) bulunan kişiler, ağır düzey çalışma gücü kaybı kapsamında değerlendirilmektedir.
Bu bent neyi ifade ediyor?
Yönetmelik yalnızca görme alanında daralma bulunmasını yeterli kabul etmemektedir.
Ağır düzey çalışma gücü kaybı değerlendirmesi yapılabilmesi için;
- görme alanı kaybının iki gözde bulunması,
- periferik görme alanının dört kadranda 10°’ye kadar daralmış olması,
- oluşan görme alanı defektinin kalıcı (sekel) hale gelmiş olması,
- görme alanı incelemesinde sensitivite değerinin 10 dB’nin altında olması
birlikte aranmaktadır. Bu şartlardan herhangi birinin bulunmaması halinde yönetmelikte belirtilen ağır düzey kriteri karşılanmış sayılmaz.
Orta veya Hafif Düzey Çalışma Gücü Kaybı Kriteri Var mı?
Hayır.Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nde görme alanı patolojileri için yalnızca ağır düzey çalışma gücü kaybına neden olan durum düzenlenmiştir. Orta veya hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin herhangi bir kriter yer almamaktadır.
Görme Alanı Patolojisi Tek Başına Malulen Emeklilik Sağlar mı?
Hayır.Görme alanı kaybına neden olan hastalığın tanısının bulunması tek başına malulen emeklilik için yeterli değildir.
Yönetmelikte; her iki gözde dört kadranda 10°’ye kadar daralmış periferik görme alanı, sekel absolü görme alanı defekti ve sensitivite değerinin 10 dB’nin altında olması birlikte değerlendirilmektedir. Nihai karar sağlık kurulu raporunda yer alan objektif oftalmolojik muayene ve görme alanı inceleme sonuçları doğrultusunda verilir.
Görme alanı patolojilerinde malullük değerlendirmesi yalnızca hastalık tanısına göre yapılmaz. SGK değerlendirmesinde görme alanı kaybının yönetmelikte belirtilen objektif ölçütleri karşılayıp karşılamadığı esas alınmaktadır.
Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Göz Hastalıkları bölümünde görme alanı patolojileri için yalnızca her iki gözde periferik görme alanının dört kadranda 10°’ye kadar daraldığı, sekel absolü görme alanı defekti bulunan ve sensitivite değeri 10 dB’nin altında olan kişiler ağır düzey çalışma gücü kaybı kapsamında düzenlenmiştir.
Önemli Mevzuat Uyarısı
Bu yazı, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Göz Hastalıkları bölümünde yer alan hükümler esas alınarak hazırlanmıştır. Yazıda yer verilen açıklamalar, ilgili mevzuatta düzenlenen değerlendirme ölçütlerinin daha anlaşılır şekilde açıklanması amacıyla hazırlanmıştır.
Malullük değerlendirme kriterleri, sağlık kurulu uygulamaları ve ilgili mevzuat zaman içerisinde değiştirilebilir. Bu nedenle malulen emeklilik başvurusu yapılmadan önce yürürlükte bulunan güncel mevzuatın incelenmesi ve gerektiğinde SGK’dan veya konusunda uzman hukukçu ile sosyal güvenlik uzmanlarından görüş alınması önemlidir.
Her malulen emeklilik başvurusu, kişinin sağlık kurulu raporunda yer alan objektif tıbbi bulgular, görme alanı inceleme sonuçları, çalışma gücü kaybı ve 5510 sayılı Kanun’da öngörülen diğer yasal şartlar birlikte değerlendirilerek sonuçlandırılır. Bu nedenle aynı tanıya sahip kişiler için farklı değerlendirme sonuçları ortaya çıkabilir.