Kadın Genital Yol Kanserlerinde Malulen Emeklilik: SGK Başvuruları Hangi Kriterlere Göre Değerlendirir?
Kadın genital sistem malign tümörleri; uterin korpus (rahim gövdesi), uterin serviks (rahim ağzı), over (yumurtalık), fallop tüpleri, vulva ve vajina kaynaklı kötü huylu tümörleri kapsar. Bu tümörlerin biyolojik davranışı, yayılım şekli ve tedaviye yanıtı birbirinden farklı olduğundan, SGK malullük değerlendirmesinde her alt grup için ayrı kriterler uygulanmaktadır. Ancak kadın genital sistem kanseri tanısının bulunması tek başına malulen emeklilik hakkı sağlamaz.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 25. maddesi uyarınca malullük değerlendirmesi, sigortalının çalışma gücü kaybının yürürlükte bulunan mevzuatta belirlenen kriterleri karşılayıp karşılamadığı esas alınarak yapılır. Kadın genital sistem malign tümörlerine ilişkin değerlendirme ölçütleri ise Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Onkolojik Hastalıklar bölümünde düzenlenmiştir.
Yönetmelik değerlendirmeyi yalnızca kanser tanısına göre yapmamaktadır. Esas alınan kriterler; hastalığın yaygınlığı, komşu organ veya uzak organ metastazı, pelvis dışına uzanım ve antineoplastik tedavi sonrasındaki progresyon ya da rekürrens durumudur.
SGK Kadın Genital Yol Kanserlerini Nasıl Değerlendiriyor?
EK-1 Onkolojik Hastalıklar bölümünde kadın genital sistem malign tümörleri için yalnızca ağır düzey çalışma gücü kaybı kriteri düzenlenmiştir.
Orta veya hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin herhangi bir kriter bulunmamaktadır.
Ağır Düzey Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Durumlar
Uterin korpus (rahim gövdesi)
Aşağıdaki kriterlerden en az birinin bulunması gerekir:
- Antineoplastik tedavilere cevap vermeyen ilerleyen lokal ileri hastalık veya tedaviye cevap vermeyen uzak organ metastazı.
- Antineoplastik tedavi sonrasında progresif seyreden veya rekürrens gösteren hastalık.
Uterin serviks (rahim ağzı)
Aşağıdaki kriterlerden en az birinin bulunması gerekir:
- Pelvik duvara, vajinanın alt bölümüne, komşu organlara veya uzak organlara metastaz bulunması.
- Antineoplastik tedavi sonrasında progresif seyreden veya rekürrens gösteren hastalık.
Vulva ve vajina
Aşağıdaki kriterlerden en az birinin bulunması gerekir:
- Komşu organlara invazyon bulunması.
- Bölgesel lenf nodlarına veya daha uzak bölgelere metastaz bulunması.
- Antineoplastik tedavi sonrasında progresif seyreden veya rekürrens gösteren hastalık.
Fallop tüpleri
Ağır düzey çalışma gücü kaybı kapsamında değerlendirilen durum:
- Antineoplastik tedavi sonrasında progresif seyreden veya rekürrens gösteren hastalık.
Over (yumurtalık)
Germ hücreli tümörler dışındaki malign tümörler
Aşağıdaki kriterlerden en az birinin bulunması gerekir:
- Pelvis dışına uzanım gösteren tümör (örneğin periton, omentum veya bağırsak yüzeylerinde tümör implantlarının bulunması).
- Antineoplastik tedavi sonrasında rekürrens gösteren hastalık.
Germ hücreli tümörler
- Antineoplastik tedavi sonrasında progresif veya nüks gelişen ve anrezektabl olan tümörler.
Bu bent neyi ifade ediyor?
Yönetmelik yalnızca kadın genital sistem kanseri tanısını yeterli kabul etmemektedir.
Ağır düzey çalışma gücü kaybı değerlendirmesinde;
- tedaviye rağmen ilerleyen veya tekrarlayan hastalık,
- pelvis dışına yayılım,
- komşu organ invazyonu,
- bölgesel veya uzak metastaz,
- over germ hücreli tümörlerinde ise tedavi sonrasında gelişen progresyon ve hastalığın anrezektabl hale gelmesi
esas alınmaktadır. Yönetmelikte belirtilen objektif kriterlerden ilgili tümör tipi için en az birinin bulunması gerekmektedir.
Orta veya Hafif Düzey Çalışma Gücü Kaybı Kriteri Var mı?
Hayır.Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nde kadın genital sistem malign tümörleri için yalnızca ağır düzey çalışma gücü kaybına neden olan durumlar düzenlenmiştir. Orta veya hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin herhangi bir değerlendirme bulunmamaktadır.
Kadın Genital Sistem Kanseri Tanısı Tek Başına Malulen Emeklilik Sağlar mı?
Hayır.Kadın genital sistem malign tümörü tanısının bulunması tek başına malulen emeklilik için yeterli değildir.
Yönetmelikte ağır düzey çalışma gücü kaybı açısından; tedaviye rağmen ilerleyen veya tekrarlayan hastalık, pelvis dışına yayılım, komşu organ invazyonu, metastaz ve bazı tümör tiplerinde anrezektabl hastalık objektif değerlendirme ölçütü olarak kabul edilmektedir. Nihai değerlendirme sağlık kurulu raporu, patoloji sonuçları, görüntüleme bulguları ile kadın hastalıkları ve onkoloji değerlendirmeleri doğrultusunda yapılır.
Kadın genital sistem malign tümörlerinde malullük değerlendirmesi yalnızca kanser tanısına göre yapılmamaktadır. SGK değerlendirmesinde tümörün tipi, hastalığın yaygınlığı, tedaviye yanıtı ve metastaz durumu birlikte dikkate alınmaktadır.
Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Onkolojik Hastalıklar bölümünde;
- Tedaviye dirençli veya rekürrens gösteren uterin korpus kanserleri,
- Pelvik duvara, komşu organlara veya uzak organlara metastaz yapmış ya da tedavi sonrası progresyon gösteren serviks kanserleri,
- Komşu organ invazyonu, lenf nodu veya uzak metastazı bulunan vulva ve vajina kanserleri,
- Tedavi sonrası progresyon veya rekürrens gösteren fallop tüpü kanserleri,
- Pelvis dışına yayılmış veya rekürrens gösteren over kanserleri ile tedavi sonrası progresif ve anrezektabl germ hücreli tümörler
ağır düzey çalışma gücü kaybı kapsamında değerlendirilmektedir. Bu başlıkta orta veya hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır.
Önemli Mevzuat Uyarısı
Bu yazı, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Onkolojik Hastalıklar bölümünde yer alan hükümler esas alınarak hazırlanmıştır. Yazıda yer verilen açıklamalar, ilgili mevzuatta düzenlenen değerlendirme ölçütlerinin daha anlaşılır şekilde açıklanması amacıyla hazırlanmıştır.
Malullük değerlendirme kriterleri, sağlık kurulu uygulamaları ve ilgili mevzuat zaman içerisinde değiştirilebilir. Bu nedenle malulen emeklilik başvurusu yapılmadan önce yürürlükte bulunan güncel mevzuatın incelenmesi ve gerektiğinde SGK’dan veya konusunda uzman hukukçu ile sosyal güvenlik uzmanlarından görüş alınması önemlidir.
Her malulen emeklilik başvurusu, kişinin sağlık kurulu raporunda yer alan objektif tıbbi bulgular, patoloji sonuçları, görüntüleme bulguları, kadın hastalıkları ve onkoloji değerlendirmeleri, çalışma gücü kaybı ile 5510 sayılı Kanun’da öngörülen diğer yasal şartlar birlikte değerlendirilerek sonuçlandırılır. Bu nedenle aynı tanıya sahip kişiler için farklı değerlendirme sonuçları ortaya çıkabilir.