Pankreas Kanserinde Malulen Emeklilik: SGK Başvuruları Hangi Kriterlere Göre Değerlendirir?
Pankreas malign tümörleri; ekzokrin pankreas kaynaklı karsinomlar ile pankreasın nöroendokrin (adacık hücreli) tümörlerini kapsar. Bu iki tümör grubu biyolojik davranış, tedavi seçenekleri ve prognoz açısından farklı özellikler gösterdiğinden, SGK malullük değerlendirmesinde de ayrı kriterlere göre ele alınmaktadır. Ancak pankreas kanseri tanısının bulunması tek başına malulen emeklilik hakkı sağlamaz.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 25. maddesi uyarınca malullük değerlendirmesi, sigortalının çalışma gücü kaybının yürürlükte bulunan mevzuatta belirlenen kriterleri karşılayıp karşılamadığı esas alınarak yapılır. Pankreas malign tümörlerine ilişkin değerlendirme ölçütleri ise Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Onkolojik Hastalıklar bölümünde düzenlenmiştir.
Yönetmelik değerlendirmeyi yalnızca kanser tanısına göre yapmamaktadır. Esas alınan kriterler; tümörün cerrahi olarak çıkarılabilirliği (rezektabilite), hastalığın nüks etmesi (relaps) ve adacık hücreli tümörlerde fonksiyonel aktivite ile cerrahi uygulanabilirlik durumudur.
SGK Pankreas Kanserini Nasıl Değerlendiriyor?
EK-1 Onkolojik Hastalıklar bölümünde pankreas malign tümörleri için yalnızca ağır düzey çalışma gücü kaybı kriteri düzenlenmiştir.
Orta veya hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin herhangi bir kriter bulunmamaktadır.
Ağır Düzey Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Durumlar
Yönetmeliğe göre aşağıdaki kriterlerden en az birinin bulunması halinde ağır düzey çalışma gücü kaybı kabul edilmektedir.
Ekzokrin pankreas karsinomları
- Anrezektabl karsinom (adacık hücreli karsinomlar hariç).
- Relaps (nüks) hastalık.
Pankreas adacık hücreli tümörleri
- Fizyolojik olarak aktif, inoperabl veya anrezektabl olan adacık hücreli tümörler.
Bu bent neyi ifade ediyor?
Yönetmelik yalnızca pankreas kanseri tanısını yeterli kabul etmemektedir.
Ağır düzey çalışma gücü kaybı değerlendirmesinde;
- pankreas karsinomunun cerrahi olarak çıkarılamayacak (anrezektabl) durumda olması,
- tedavi sonrasında hastalığın nüks etmesi (relaps),
- pankreas adacık hücreli tümörlerinde ise tümörün hormon salgılayan (fizyolojik olarak aktif) özellik göstermesi ve inoperabl veya anrezektabl olması
esas alınmaktadır. Yönetmelikte belirtilen objektif kriterlerden en az birinin bulunması gerekmektedir.
Orta veya Hafif Düzey Çalışma Gücü Kaybı Kriteri Var mı?
Hayır.Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nde pankreas malign tümörleri için yalnızca ağır düzey çalışma gücü kaybına neden olan durumlar düzenlenmiştir. Orta veya hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin herhangi bir değerlendirme bulunmamaktadır.
Pankreas Kanseri Tanısı Tek Başına Malulen Emeklilik Sağlar mı?
Hayır.Pankreas malign tümörü tanısının bulunması tek başına malulen emeklilik için yeterli değildir.
Yönetmelikte ağır düzey çalışma gücü kaybı açısından; anrezektabl pankreas karsinomu, relaps gelişmiş hastalık veya fizyolojik olarak aktif, inoperabl ya da anrezektabl pankreas adacık hücreli tümörleri objektif değerlendirme ölçütü olarak kabul edilmektedir. Nihai değerlendirme sağlık kurulu raporu, patoloji sonuçları, görüntüleme bulguları, cerrahi değerlendirmeler ve onkoloji takip kayıtları doğrultusunda yapılır.
Pankreas malign tümörlerinde malullük değerlendirmesi yalnızca kanser tanısına göre yapılmamaktadır. SGK değerlendirmesinde tümörün cerrahi olarak çıkarılabilirliği, hastalığın nüks durumu ve pankreas nöroendokrin tümörlerinde fonksiyonel aktivite birlikte dikkate alınmaktadır.
Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Onkolojik Hastalıklar bölümünde;
- Anrezektabl pankreas karsinomları (adacık hücreli karsinomlar hariç),
- Relaps gelişmiş pankreas karsinomları,
- Fizyolojik olarak aktif, inoperabl veya anrezektabl pankreas adacık hücreli tümörleri
ağır düzey çalışma gücü kaybı kapsamında değerlendirilmektedir. Bu başlıkta orta veya hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır.
Önemli Mevzuat Uyarısı
Bu yazı, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin EK-1 Onkolojik Hastalıklar bölümünde yer alan hükümler esas alınarak hazırlanmıştır. Yazıda yer verilen açıklamalar, ilgili mevzuatta düzenlenen değerlendirme ölçütlerinin daha anlaşılır şekilde açıklanması amacıyla hazırlanmıştır.
Malullük değerlendirme kriterleri, sağlık kurulu uygulamaları ve ilgili mevzuat zaman içerisinde değiştirilebilir. Bu nedenle malulen emeklilik başvurusu yapılmadan önce yürürlükte bulunan güncel mevzuatın incelenmesi ve gerektiğinde SGK’dan veya konusunda uzman hukukçu ile sosyal güvenlik uzmanlarından görüş alınması önemlidir.
Her malulen emeklilik başvurusu, kişinin sağlık kurulu raporunda yer alan objektif tıbbi bulgular, patoloji sonuçları, görüntüleme bulguları, cerrahi ve onkoloji değerlendirmeleri, çalışma gücü kaybı ile 5510 sayılı Kanun’da öngörülen diğer yasal şartlar birlikte değerlendirilerek sonuçlandırılır. Bu nedenle aynı pankreas malign tümörü tanısına sahip kişiler için farklı değerlendirme sonuçları ortaya çıkabilir.