İnflamatuar Artritlerde Malulen Emeklilik: SGK Başvuruları Hangi Kriterlere Göre Değerlendirir?
İnflamatuar artritler; eklemlerde inflamasyon, ağrı, hareket kısıtlılığı ve zamanla kalıcı deformitelere neden olabilen romatolojik hastalıklardır. Ancak inflamatuar artrit tanısının bulunması tek başına malulen emeklilik hakkı sağlamaz.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 25. maddesi uyarınca malullük değerlendirmesi, çalışma gücü kaybının yürürlükte bulunan mevzuatta belirlenen kriterleri karşılayıp karşılamadığı esas alınarak yapılmaktadır. İnflamatuar artritlere ilişkin değerlendirme ölçütleri ise Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin H. Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Romatolojik Hastalıklar bölümünde düzenlenmiştir.
Yönetmelikte inflamatuar artritlerde çalışma gücü kaybı; medikal ve cerrahi tedaviye rağmen devam eden inatçı inflamasyon veya kalıcı deformitenin oluşturduğu fonksiyon kaybı ile organ veya vücut sistemi tutulumlarının derecesine göre değerlendirilmektedir.
SGK İnflamatuar Artritleri Nasıl Değerlendiriyor?
Yönetmelikte inflamatuar artritler için ağır, orta ve hafif düzey çalışma gücü kaybına neden olan durumlar ayrı ayrı düzenlenmiştir.
Ağır Düzey Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Durumlar
Aşağıdaki kriterlerden en az birinin sağlanması gerekir:
- a) Medikal ve cerrahi tedaviye rağmen hasta remisyonda iken inatçı inflamasyon veya kalıcı deformite nedeniyle;
- Ağırlık taşıyan majör periferal eklemlerin tutulumu ile ağır düzeyde efektif ambulasyonun sağlanamaması,
- Her iki üst ekstremitede majör periferal eklem tutulumu ile ağır düzeyde üst ekstremite ve kendine bakım aktivitelerinin sağlanamaması.
- b) Uygun süre ve uygun tedaviye rağmen, hasta remisyonda iken organ veya vücut sistemi tutulumu bulunması durumunda, tutulan organ veya vücut sistemlerinden birinin ağır düzeyde çalışma gücü kaybına neden olması halinde çalışma gücü kaybı, ilgili organ veya vücut sistemine ait hastalık listesinde yer alan kriterlere göre değerlendirilir.
Orta Düzey Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Durumlar
Aşağıdaki kriterlerden en az birinin sağlanması gerekir:
- a) Medikal ve cerrahi tedaviye rağmen hasta remisyonda iken inatçı inflamasyon veya kalıcı deformite nedeniyle;
- Ağırlık taşıyan majör periferal eklemlerin tutulumu ile orta düzeyde efektif ambulasyonun sağlanamaması,
- Her iki üst ekstremitede majör periferal eklem tutulumu ile orta düzeyde üst ekstremite ve kendine bakım aktivitelerinin sağlanamaması.
- b) Uygun süre ve uygun tedaviye rağmen, hasta remisyonda iken organ veya vücut sistemi tutulumu bulunması durumunda, tutulan organ veya vücut sistemlerinden birinin orta düzeyde çalışma gücü kaybına neden olması halinde çalışma gücü kaybı, ilgili organ veya vücut sistemine ait hastalık listesinde yer alan kriterlere göre değerlendirilir.
Hafif Düzey Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Durumlar
Aşağıdaki kriterlerden en az birinin sağlanması gerekir:
- a) Medikal ve cerrahi tedaviye rağmen hasta remisyonda iken inatçı inflamasyon veya kalıcı deformite nedeniyle;
- Ağırlık taşıyan majör periferal eklemlerin tutulumu ile hafif düzeyde efektif ambulasyonun sağlanamaması,
- Her iki üst ekstremitede majör periferal eklem tutulumu ile hafif düzeyde üst ekstremite ve kendine bakım aktivitelerinin sağlanamaması.
- b) Uygun süre ve uygun tedaviye rağmen, hasta remisyonda iken organ veya vücut sistemi tutulumu bulunması durumunda, tutulan organ veya vücut sistemlerinden birinin hafif düzeyde çalışma gücü kaybına neden olması halinde çalışma gücü kaybı, ilgili organ veya vücut sistemine ait hastalık listesinde yer alan kriterlere göre değerlendirilir.
Bu bent neyi ifade ediyor?
Yönetmelik yalnızca inflamatuar artrit tanısını esas almamaktadır.
Çalışma gücü kaybı değerlendirmesinde;
- medikal ve cerrahi tedaviye rağmen hasta remisyonda iken devam eden inatçı inflamasyon veya kalıcı deformite,
- ağırlık taşıyan majör periferal eklem tutulumu nedeniyle efektif ambulasyonun sağlanamaması,
- her iki üst ekstremitede majör periferal eklem tutulumu nedeniyle üst ekstremite ve kendine bakım aktivitelerinin sağlanamaması,
- uygun süre ve uygun tedaviye rağmen hasta remisyonda iken gelişen organ veya vücut sistemi tutulumları
esas alınmaktadır. Organ veya vücut sistemi tutulumu bulunan olgularda çalışma gücü kaybının derecesi, ilgili organ veya vücut sistemine ait hastalık listesinde yer alan kriterlere göre belirlenmektedir.
İnflamatuar Artrit Tanısı Tek Başına Malulen Emeklilik Sağlar mı?
Hayır.İnflamatuar artrit tanısı tek başına malulen emeklilik için yeterli değildir.
Yönetmelik; medikal ve cerrahi tedaviye rağmen hasta remisyonda iken devam eden inatçı inflamasyon veya kalıcı deformiteye bağlı fonksiyon kaybını ve gelişen organ veya vücut sistemi tutulumlarını esas almaktadır. Nihai değerlendirme ilgili yönetmelik hükümlerine göre yapılmaktadır.
İnflamatuar artritlerde malullük değerlendirmesi yalnızca hastalık tanısına göre yapılmamaktadır. SGK değerlendirmesinde; medikal ve cerrahi tedaviye rağmen devam eden inatçı inflamasyon veya kalıcı deformiteye bağlı fonksiyon kaybı ile organ veya vücut sistemi tutulumları dikkate alınmaktadır. Çalışma gücü kaybının derecesi, ilgili organ veya vücut sistemine ait hastalık listesinde yer alan kriterlere göre belirlenmektedir.
Önemli Mevzuat Uyarısı
Bu yazı, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin H. Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Romatolojik Hastalıklar bölümünde yer alan hükümler esas alınarak hazırlanmıştır. Yazıda yer verilen açıklamalar, ilgili mevzuatta düzenlenen değerlendirme ölçütlerinin daha anlaşılır şekilde ifade edilmesi amacıyla hazırlanmıştır.
Bu hastalık grubunda değerlendirme yapılırken efektif ambulasyonun sağlanamaması ve üst ekstremite ile kendine bakım aktivitelerinin sağlanamaması tanımları, bölüm sonunda yer alan açıklamalara göre değerlendirilmektedir. Ayrıca organ veya vücut sistemi tutulumu bulunan olgularda çalışma gücü kaybı, ilgili organ veya vücut sistemine ait hastalık listesinde yer alan kriterler esas alınarak belirlenmektedir.
Malullük değerlendirme kriterleri, sağlık kurulu uygulamaları ve ilgili mevzuat zaman içerisinde değiştirilebilir. Bu nedenle malulen emeklilik başvurusu yapılmadan önce yürürlükte bulunan güncel mevzuatın incelenmesi ve gerektiğinde SGK’dan veya konusunda uzman hukukçu ile sosyal güvenlik uzmanlarından görüş alınması önemlidir.
Her malulen emeklilik başvurusu; kişinin sağlık kurulu raporu, romatoloji uzmanı değerlendirmesi, ilgili organ sistemlerine ait objektif incelemeler ve 5510 sayılı Kanun’da öngörülen diğer yasal şartlar birlikte değerlendirilerek sonuçlandırılır.