Portal Hipertansiyona Bağlı Gastrointestinal Kanamalarda Malulen Emeklilik: SGK Başvuruları Hangi Kriterlere Göre Değerlendirir?
Portal hipertansiyona bağlı gastrointestinal kanamalar, Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin İ. Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Gastroenterolojik Hastalıklar bölümünde düzenlenmiştir. Portal hipertansiyon tanısının veya gastrointestinal kanama öyküsünün bulunması tek başına malulen emeklilik için yeterli değildir. Değerlendirme, yönetmelikte belirtilen komplikasyonların ve tedavi gereksiniminin varlığına göre yapılmaktadır.
SGK Portal Hipertansiyona Bağlı Gastrointestinal Kanamaları Nasıl Değerlendiriyor?
Yönetmelikte portal hipertansiyona bağlı gastrointestinal kanamalar için ağır ve orta düzey çalışma gücü kaybına neden olan durumlar düzenlenmiştir. Bu hastalık grubu için ayrıca hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin bir kriter tanımlanmamıştır.
Ağır Düzeyde Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Durumlar
Portal hipertansiyona bağlı gelişen ve endoskopik ile medikal tedavi nedeniyle hastaneye yatış gerektiren olgularda aşağıdaki kriterlerden en az birinin bulunması gerekir:
- a) TİPS (Transjuguler İntrahepatik Portosistemik Şant) veya cerrahi tedavi gerektirmesi.
- b) Aşağıdakilerden en az birinin bulunması;
- Parasentez gerektiren asit,
- Torasentez gerektiren hepatik hidrotoraks,
- Spontan bakteriyel peritonit,
- Tekrarlayan hepatik ensefalopati atakları,
- Hepatorenal sendrom,
- Hepatopulmoner sendrom,
- Portal hipertansiyona bağlı olarak yılda en az iki kez tekrarlayan gastrointestinal sistem kanaması.
Orta Düzeyde Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Durumlar
Portal hipertansiyona bağlı gelişen komplikasyonlar nedeniyle endoskopik tedavi uygulanmış olan hastalar.
Bu bent neyi ifade ediyor?
Yönetmelik, yalnızca portal hipertansiyon tanısını esas almamaktadır.
Çalışma gücü kaybı değerlendirmesinde;
- portal hipertansiyona bağlı gastrointestinal kanama nedeniyle endoskopik ve medikal tedavi uygulanmış olması,
- hastaneye yatış gerektiren komplikasyonların gelişmesi,
- TİPS veya cerrahi tedavi gereksiniminin bulunması,
- parasentez gerektiren asit, torasentez gerektiren hepatik hidrotoraks, spontan bakteriyel peritonit, tekrarlayan hepatik ensefalopati atakları, hepatorenal sendrom, hepatopulmoner sendrom veya yılda en az iki kez portal hipertansiyona bağlı gastrointestinal sistem kanaması gelişmesi
esas alınmaktadır.
Portal Hipertansiyona Bağlı Gastrointestinal Kanama Tanısı Tek Başına Malulen Emeklilik Sağlar mı?
Hayır.Portal hipertansiyon veya buna bağlı gastrointestinal kanama öyküsü tek başına malulen emeklilik için yeterli değildir. Değerlendirme, yönetmelikte belirtilen komplikasyonların ve tedavi gereksiniminin varlığına göre yapılmaktadır.
Portal hipertansiyona bağlı gastrointestinal kanamalarda çalışma gücü kaybı değerlendirmesi; TİPS veya cerrahi tedavi gereksinimi ile portal hipertansiyona bağlı gelişen komplikasyonlar dikkate alınarak yapılmaktadır. Endoskopik ve medikal tedaviye rağmen hastaneye yatış gerektiren ağır komplikasyonlar ağır düzey çalışma gücü kaybı kapsamında değerlendirilirken, komplikasyon nedeniyle endoskopik tedavi uygulanmış hastalar orta düzey çalışma gücü kaybı kapsamında değerlendirilmektedir.
Önemli Mevzuat Uyarısı
Bu yazı, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile Maluliyet ve Çalışma Gücü Kaybı Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin İ. Çalışma Gücü Kaybına Neden Olan Gastroenterolojik Hastalıklar bölümünde yer alan hükümler esas alınarak hazırlanmıştır. Yazıda yer verilen açıklamalar, ilgili mevzuatta düzenlenen değerlendirme ölçütlerinin daha anlaşılır şekilde ifade edilmesi amacıyla hazırlanmıştır.
Portal hipertansiyona bağlı gastrointestinal kanamalarda çalışma gücü kaybı değerlendirmesi; hastalığın tanısından ziyade endoskopik ve medikal tedaviye rağmen gelişen komplikasyonlar, hastaneye yatış gereksinimi, TİPS veya cerrahi tedavi gereksinimi ile yönetmelikte tek tek sayılan portal hipertansiyon komplikasyonlarının varlığı esas alınarak yapılmaktadır. Yönetmelikte bu hastalık grubu için hafif düzey çalışma gücü kaybına ilişkin ayrıca bir düzenleme bulunmamaktadır.
Malullük değerlendirme kriterleri ve ilgili mevzuat zaman içerisinde değiştirilebilir. Bu nedenle malulen emeklilik başvurusu yapılmadan önce yürürlükte bulunan güncel mevzuat esas alınmalıdır. Her başvuru; sağlık kurulu raporu, objektif tıbbi bulgular ve 5510 sayılı Kanun’da öngörülen diğer şartlar birlikte değerlendirilerek sonuçlandırılır.